Araştırma, küresel balıkçılık açısından ciddi sonuçlar doğurabilecek düzeyde biyokütle kayıplarına işaret ediyor.

İspanya’daki Ulusal Doğa Bilimleri Müzesi (MNCN) araştırmacılarının öncülüğünde yürütülen çalışmada, 1993–2021 yılları arasını kapsayan yaklaşık 30 yıllık döneme ait yüz binlerce bilimsel veri incelendi. Araştırma, başta Akdeniz, Kuzey Atlantik ve Kuzeydoğu Pasifik olmak üzere, 1.500’den fazla balık türünü ve yaklaşık 34 bin farklı popülasyonu kapsayan geniş bir veri setine dayanıyor.

Uzun vadede %20’ye varan düşüş
Çalışma, uzun vadeli okyanus ısınmasının balık popülasyonlarının yıllık biyokütlesinde ortalama %20’ye varan bir azalmaya yol açtığını gösterdi. Kısa vadede ise denizel sıcak hava dalgaları nedeniyle bazı bölgelerde geçici artışlar gözlenebiliyor. Ancak araştırmacılar, bu geçici yükselişlerin aldatıcı olabileceği uyarısında bulunuyor.

Türlerin “termal konfor bölgesi” olarak adlandırılan sıcaklık tolerans aralıklarına bağlı olarak, sıcak hava dalgalarının etkisi de büyük farklılıklar gösteriyor. Türlerin yayılış alanlarının en sıcak kesimlerinde biyokütle kaybı %43’e kadar çıkarken, daha soğuk bölgelerde %176’ya varan geçici artışlar kaydedildi. Bu durum, soğuk bölgelerde yaşayan balıkların kısa vadede daha avantajlı hale geldiğini, sıcak bölgelerdeki popülasyonların ise ciddi stres altında olduğunu ortaya koyuyor.

“Geçici artışlar yanıltıcı olabilir”
Araştırmanın yazarlarından MNCN araştırmacısı Shahar Chaikin, kısa vadeli biyokütle artışlarına dayanarak avlanma kotalarının yükseltilmesinin büyük risk taşıdığına dikkat çekti:

“Soğuk sulardaki bu ani artışlar balıkçılık için olumlu gibi görünse de, bunlar geçicidir. Sıcaklıklar normale döndüğünde ya da uzun vadeli ısınmanın etkisi baskın hale geldiğinde, artırılmış avcılık popülasyonların çökmesine yol açabilir.”

Çalışmanın ortak yazarlarından, Kolombiya Ulusal Üniversitesi araştırmacısı Juan David González Trujillo ise kronik ısınmanın etkisine vurgu yaptı:

“Kronik okyanus ısınması, Akdeniz, Kuzey Atlantik ve Kuzeydoğu Pasifik’teki balık popülasyonları üzerinde sürekli olumsuz bir baskı oluşturuyor.”

Yönetimde uzun vadeli strateji çağrısı
Araştırmacılar, balık popülasyonlarının ısınan sulardan kaçmak için göç ettiğini ve bu hareketlerin ulusal sınırları aşarak yeni yönetim sorunları doğurduğunu belirtiyor. Bu durum, ülkeler arası ortak yönetim ve koordinasyon ihtiyacını daha da artırıyor.

Çalışmanın ortak yazarı Miguel B. Araújo, “Okyanus ısınması devam ederken, tek geçerli strateji uzun vadeli dayanıklılığa öncelik vermektir. Balıkçılık yönetimi, giderek ısınan okyanuslarda beklenen biyokütle kaybını mutlaka hesaba katmalıdır” değerlendirmesinde bulundu.

Bilim insanları, iklim değişikliğinin etkilerinin giderek daha görünür hale geldiği bu dönemde, balıkçılık politikalarının kısa vadeli kazançlar yerine uzun vadeli ekosistem sağlığını esas alması gerektiği konusunda uyarıyor.