Bu adım, yabancı denizciler ve armatörlerin ABD iç sularında daha geniş şekilde faaliyet göstermesine olanak tanıyor.

Enerji piyasası analistleri, bu kararın özellikle Asya yakıt talebine en açık ve yerli ham petrol ile ürün arzı en sınırlı bölge olan ABD Batı Kıyısı’nda dizel ve jet yakıtı başta olmak üzere bazı kıyı piyasalarında yakıt fiyatlarını galon başına birkaç sent düşürebileceğini öngörüyor.

Enerji danışmanlık şirketi Sparta, yayımladığı araştırma notunda,
“Distilat ürünlerde en büyük etki görülecek. Doğu ve Batı Kıyısı’nda distilat primleri zaten yüksekti; bu durum söz konusu taşımaları ekonomik hale getirerek bu rotalarda hacimleri artırıyor” ifadelerini kullandı.
Aynı notta, “Düşük emisyonlu yakıt karışımı farkları genişlemedikçe yalnızca bu muafiyetin benzin akışını artırması beklenmez” değerlendirmesi yer aldı.

ABD’li denizcilik sektörü temsilcileri ise muafiyete tepki gösterdi.

American Maritime Partnership yaptığı açıklamada,
“Yasa yüksek bir eşik belirler: Bu muafiyet yalnızca askeri operasyonlara yönelik acil bir tehdidi gidermek için vardır; Amerikalı çalışanların yerini almak ya da yabancı operatörleri ödüllendirmek için değil. Bu kapsamda yapılan her gemi hareketi kamuya açıklanmalı ve federal yasaya göre gerekçelendirilmelidir. Süreci yakından izleyeceğiz” dedi.

American Waterways Operators ise muafiyetin kapsamına dikkat çekerek,
“Bu muafiyetin genişliği özellikle endişe verici. Yerli gemi kapasitesinin yeterli olduğu pazarlarda gereksiz etkiler yaratacaktır. Yabancı gemilerin ABD iç sularında taşımacılık yapmasına izin verilmesi, uluslararası piyasalardaki fiyat oynaklığını iç ticarete taşıyarak tedarik zincirinde istikrarsızlık yaratacak ve Amerikan istihdamını zayıflatacaktır. Üstelik benzin fiyatları üzerinde kayda değer bir etkisi olmayacaktır” uyarısında bulundu.

Denizcilik işçi sendikaları (AMO, MM&P, MEBA ve SIU) da ortak açıklamada,
“Bu geniş kapsamlı muafiyet ulusal güvenliği zayıflatıyor, askeri hazırlığı olumsuz etkiliyor ve kritik denizcilik işlerini yabancı operatörlere bırakıyor. Ayrıca bu kararın pompa fiyatlarında anlamlı bir rahatlama sağlaması beklenmiyor; olası sınırlı tasarruflar tüketiciye yansımayacak, yabancı denizcilik çıkarlarına gidecektir” ifadelerini kullandı.

Öte yandan muafiyet, yabancı bayraklı dökme yük gemilerinin ABD limanları arasında gübre ve kömür taşımasına izin vermesiyle dikkat çekiyor. Bu, kuru dökme yük taşımacılığı için son yıllarda görülmemiş bir istisna olarak değerlendiriliyor.

Mississippi Nehri sisteminde Baton Rouge’un yukarısında derin su kanalı bulunmadığı için yabancı bayraklı büyük dökme gemiler Batı Nehirleri pazarında rekabet edemiyor. Ancak teorik olarak Körfez kıyısındaki Intracoastal Waterway mavna taşımacılığı ve bazı bölgelerde demiryolu taşımacılığıyla rekabet edebilirler.

American Farm Bureau ise kararı destekleyerek,
“Başkan Trump’ın kritik yakıt ve gübre girdilerinin ABD limanlarına daha fazla gemiyle ulaştırılmasını sağlamak için Jones Act düzenlemelerini geçici olarak gevşetmesini memnuniyetle karşılıyoruz. İlkbahar ekim sezonu başlamış durumda ve artan maliyetler ile olası arz sıkıntıları kırsal Amerika’da ciddi endişe yaratmıştı” açıklamasını yaptı.

Muafiyetin ardından, Jones Act’e yönelik eleştiriler yeniden gündeme geldi.

Ulusal Propan Gaz Birliği (NPGA),
“Bu 60 günlük muafiyet, özellikle arz sıkıntılarının yaşandığı dönemler, hasat sezonu ve ısınma dönemleri için mevsimsel muafiyetlerin değerini gösterebilecek önemli bir test niteliği taşıyor” değerlendirmesinde bulundu.

Cato Enstitüsü’nden Colin Grabow ise,
“Bu çağrılar 20 yıldır yapılıyor. Jones Act’ten tamamen vazgeçelim. Artık modası geçmiş, topluluklara zarar veriyor ve mantıklı değil” dedi.