ESKO: Banner ve Reklam Başlangıç: 01.01.2022 Bitiş: 31.12.2022

SOLAS: Banner ve Reklam Başlangıç: 01.01.2022 Bitiş: 31.12.2022




PETROL OFİSİ
1 Aralık 2022 Başlangıç - 28 Şubat 2023 Bitiş
Yazı Detayı
04 Kasım 2022 - Cuma 12:14 Bu yazı 975 kez okundu
 
Yeşil Lojistik: İş Dünyasının Geleceği
Av. Cem CONGAR
Genç Deniz Hukukçuları Derneği Kurucu Başkanı
 
 
Lojistik, modern ulaşım sistemlerinin temel bir işlevidir. Çağdaş teknolojik ve mekânsal gelişmeler, yük ve yolcu taşıma sistemlerinin maliyetini, verimliliğini ve güvenilirliğini artırmıştır. Aynı zamanda, ulaşımın olumsuz çevresel etkileri geniş çapta kabul görmüş ve özellikle kentsel alanlarda sürdürülebilirlik konularının merkezinde yer almaktadır. Lojistik uygulamaları genellikle ulaşım sistemlerinin verimliliği için olumlu olduğu için, lojistiğin çevre dostu olduğu, dolayısıyla "yeşil lojistik" kavramı önerilmiştir.
 
Ekolojik lojistik olarak da bilinen yeşil lojistik, sürdürülebilirliği teşvik etmek, karbon emisyonlarını azaltmak ve endüstri zorluklarına çevre dostu çözümler bulmak için malların depolanması, nakliyesi, dağıtımının ve diğer lojistik faaliyetlerinin çevresel etkisini azaltmak için benimsenen sürdürülebilir politikalar ve diğer önlemleri ifade eder. 
 
Tamamen sürdürülebilir bir tedarik zincirine sahip olma hedefleniyor ise çevresel, ekonomik ve sosyal sorunları ele almak zorunludur. Çevresel ve sosyal açıdan sorumlu uygulamalarla karakterize edilen böylesi bütünsel bir yaklaşım, yalnızca insanlar ve çevre için değil, aynı zamanda kârlılığınız için de faydalıdır.
 
Yeşil bir tedarik zinciri, ilk, orta ve son aşama lojistiğini içerir. Yani Ekolojik Lojistik kavramı, malların taşınması, dağıtımı ve depolanmasındaki süreçlerin, yapıların ve sistemlerin veya ekipmanın konfigürasyonunu etkiler ve her aşaması için, daha çevreci olma süreci en kolay şekilde dijitalleştirme süreçleriyle elde edilir. Dijitalleştirme, kâğıt izlerini ortadan kaldırmak ve alternatif yakıtlar ve artan verimlilikler yoluyla enerji tüketimini azaltmak için kullanılabilir. Öte yandan yeşil lojistiğin amacı, ekoloji ve ekonomi arasında bir denge bulmaktır. 
 
Yeşil lojistik, teslimat ve lojistik süreçlerinin çevresel etkisini azaltma sürecidir. Daha fazla müşteri çevreye daha duyarlı hale geldikçe ve yeşil şirketleri seçmeye önem verdikçe, nakliyeciler karbondioksit emisyonlarını azaltmalı, atık bertaraf ve genel atık yönetimi ile ilgilenmeli, geri dönüştürülebilir malzemeler kullanmalı ve daha fazlasını yapmalıdır. 
 
Perakende tedarik zincirleri, endüstrinin yüzde 50'sinden fazlasını oluşturan lojistik endüstrisi emisyonlarına en önemli katkıyı sağlayan unsurlardır. Bu, özellikle COVID-19 sonrasında şaşırtıcı değildir çünkü e-Ticaret patladığı için paketleme hacimleri, birçok lojistik sağlayıcının kapasitesini aşarak yükseldi.
 
Ulaşım ve taşımacılık yöntemleri konusunda sürdürülebilir kararlar almak için ulaşımın çevre üzerindeki etkilerini göz önünde bulundurmak gerekir. Günümüzde ulaşım faaliyetleri için harcanılan yakıtlardan ortaya çıkan emisyonlar, küresel sera gazlarının yaklaşık olarak yüzde 20’sini oluşturmaktadır. (“Kyoto Protokolü kaç yılında yürürlüğe girmiştir? – Cevap-Bul.com”) Ulaşım türleri arasında küresel düzeydeki emisyonların yüzde 70’ini karayolu, yüzde 12’sini havayolu, yüzde 11’ini denizyolu ve yüzde 2’sini demiryolu hatları oluşturmaktadır.
 
Tüketicilerin çevre üzerindeki etkilerini azaltmak için çalışan perakendecileri ve markaları tercih ettiği günümüzde, yeşil lojistik bir konuşma noktasından daha fazlasıdır ve hatta giderek artan bir zorunluluktur. Bir IBM Araştırma Şirketi raporuna göre, tüketicilerin yüzde 57'si çevresel etkilerini azaltmaya yardımcı olmak için satın alma alışkanlıklarını e-ticaretle değiştirmeye yatkındır. Şirketler de bu yeni beklentileri karşılamak için tedarik zincirlerini ve lojistik sistemlerini değiştirmekte ve geliştirmektedir. Daha fazla CEO sürdürülebilirliği kurumsal önceliklerinde daha üst sıralara yerleştirdikçe, bu geçiş yavaş yavaş gerçekleşmektedir. 
 
Lojistik sektörünün çevreye olan ilgisi, kendisini en açık şekilde yeni pazar fırsatlarından yararlanmada gösterdi. Geleneksel lojistik ileriye dönük dağıtımı, yani üreticiden tüketiciye nakliye, depolama, paketleme ve envanter yönetimini organize etmeye çalışırken, çevresel hususlar geri dönüşüm ve bertaraf için pazarları açtı ve yepyeni bir alt sektöre yol açtı; tersine lojistik. Bu ters dağıtım, atıkların taşınmasını ve kullanılmış malzemelerin hareketini içerir. Tersine lojistik yaygın olarak kullanılsa da tersine dağıtım, tersine akış lojistiği ve hatta yeşil lojistik gibi başka isimler de kullanılmıştır.
 
 
Yeşil lojistik şunları amaçlar:
Tüketiciler, küresel ısınmanın feci etkilerinin daha fazla farkına vardıkça, şirketlerin çevreci olmalarını ve karbon ayak izlerini azaltmalarını bekliyorlar. Sürdürülebilirlik önlemlerini dikkate almak ve sonuçlarını kontrol etmek için bir başlangıç noktası oluşturmak için lojistik operasyonların karbon ayak izini ölçülmesi. Enerji tüketimini ve sera gazı emisyonlarını hesaplamak için en yaygın metodolojilerden biri UNE-EN 16258:2013 uluslararası standardıdır. (“Yeşil Lojistik Nedir? - Lojistik Bilimi”)
 
Özellikle ulaşımla ilgili olanlar olmak üzere her bir lojistik alanın etkisini analiz ederek hava, toprak, su ve gürültü kirliliğini azaltılması. (“Tersine lojistik ile yeşil lojistik arasındaki ilişkiler nelerdir?”) Nakliye lojistiğinizi kolaylaştırmak, paradan tasarruf etmenin ve karbon ayak izinizi küçültmenin birçok yolunu sunar. Örneğin, yalnızca lojistik planlamayı kolaylaştırmak için değil, aynı zamanda kargo alanını daha verimli kullanmak ve ürünlerinizi taşımak için yapmanız gereken yolculuk sayısını azaltmak için yük planlama yazılımını kullanabilirsiniz. Buna ek olarak, öncelikle hava taşımacılığını kullanmaktan, deniz taşımacılığı gibi başka bir yöntemle mal nakliyesine geçiş yapmak çevre için daha iyidir ve kârlılığınızı daha da kolaylaştırır.
 
Kapları yeniden kullanarak ve ambalajları geri dönüştürerek sarf malzemelerinin rasyonel kullanılması. Üretim sürecinde geri dönüştürülmüş malzemelerin kullanılması para tasarrufu sağlayabilir. Örneğin, artık plastiği, üreticilerin yeni plastikten daha düşük maliyetlerle yeni ürünler oluşturmak için kullanabilecekleri 3D baskı filamentine dönüştürmek mümkün. Güvenlik ve performans standartlarını karşıladıklarından emin olmak için yeni malzemeleri test etmek zaman alsa da getirisi değerli olabilir.
 
Sürdürülebilirliği tedarik zincirine yayan eko-lojistik, ürünlerin tasarımı ve ambalajları da çevresel etkilerini en aza indirecek şekilde tasarlanmalıdır. Modern paketlemeye geçmek daha az malzeme kullanır ve daha düşük maliyetlere yol açabilir. Ek olarak, daha verimli bir paket tasarımı, aynı kargo alanında daha fazla ünitenin gönderilmesini mümkün kılarak nakliye maliyetlerini düşürebilir ve sera gazı emisyonlarını azaltabilir.
 
• Yeşil satın alma: Çevresel açıdan sürdürülebilir ürün ve hizmetlere sahip tedarikçiler bulmak anlamına gelen yeşil satın alma, kendi operasyonlarınızı yeşillendirmek kadar önemlidir. Sonuçta, malzemelerinizi sürdürülebilir bir şekilde tedarik etmek, tedarik zincirinizin geri kalanının dayandığı temeldir. Bazı markalar için geri dönüştürülmüş veya yeniden üretilmiş malzemeler aranmaktadır.
 
• Yeşil üretim: Yeşil üretim, diğer yeşil uygulamaların yanı sıra daha az yenilenemeyen doğal kaynak kullanmaya, kirliliği ve atığı azaltmaya ve emisyonları minimumda tutmaya odaklanır. Bu aşamada çevreci olmanın en kritik bileşeni enerji kullanımını azaltmaktır. Ekipmana ve aydınlatmaya güç vermekten fabrikanızı sıcak veya soğuk tutmaya kadar her şey önemli miktarda enerji çıkışı gerektirir. Neyse ki hidroelektrik, rüzgar enerjisi, güneş enerjisi ve biyoyakıtlar gibi alternatif enerji kaynakları fosil yakıtlara olan bağımlılığınızı azaltmanıza yardımcı olabilir. Daha yeni üretim teknolojileri ve hatta ışık yayan diyot lambaları takmak kadar basit değişiklikler bile enerji kullanımınızda büyük bir fark yaratabilir.
 
Bu çerçevede, “sürdürülebilir bir gezegen” için küresel ve çevre odaklı uluslararası girişimler ortaya çıkmıştır. Eyleme geçen uluslararası organizasyonların başında Avrupa Birliği gelmektedir. Bu çerçevede Avrupa Birliği tarafından ortaya konulan son kapsamlı adım “Avrupa Yeşil Mutabakatı” olmuştur. 
 
Avrupa Yeşil Mutabakatı
Avrupa Komisyonu tarafından 2019 yılının sonunda hazırlanan Avrupa Yeşil Mutabakatı, Avrupa Birliği'nin (AB) nihai iklim eylem planıdır. İlk olarak karbon emisyonunun 2030 yılında 1990 yılına oranla yüzde 55 azaltılması hedeflenmektedir. Uzun vadedeki hedef ise Avrupa'nın 2050 yılına kadar karbondan arındırılmasıdır. Bu amaçla ekonomide köklü bir dönüşüm ve Avrupa kıtasında iklim nötrlüğüne (zararsızlık) ulaşılması amaçlanmaktadır. Bu doğrultuda planlanan politikalardan biri de sürdürülebilir ve temiz ulaşım araçlarıdır.
 
Avrupa Birliği’nin Avrupa Yeşil Mutabakatı kapsamında açıkladığı Sürdürülebilir ve Akıllı Ulaşım Stratejisinde, kombine taşımacılığın geliştirilerek, sürdürülebilir ve yeşil ulaşım modlarının payının artırılması, demiryolu ve iç suyolu taşımacılığının artırılması, sıfır emisyonlu araçların piyasaya sunulması, elektrikli araç altyapısının geliştirilmesi; ulaştırmadan kaynaklanan emisyonların yüzde 90 oranında azaltılması hedeflenmektedir. 
 
Türkiye’nin Avrupa Yeşil Mutabakatına uyum amacıyla uygulayacağı politikalar birçok alanda etkilidir. Avrupa Yeşil Mutabakatı ile üye devletlerin rekabet edebilirlik güçlerinin korunması ve arttırılması amaçlandığından, değişen dünyaya uyum sağlamak için Türkiye’nin de şartlarını rekabete uygun hale getirmek için yeniliklere ayak uydurması gerekmektedir.
 
Bu kapsamda, Türkiye’de Ticaret Bakanlığı ‘Yeşil Mutabakat’ kapsamında 9 ana başlık altında 32 hedef ve 81 eylem planı yayımlamıştır. Eylem Planı hedeflerinden biri de Sürdürülebilir ve Akıllı Ulaşımdır. 
 
Sürdürülebilir ve Akıllı Ulaşım kapsamında, tüm ulaşım modlarının bütüncül bir yaklaşımla entegrasyonunu sağlayacak ulaşım altyapılarının planlı bir şekilde gerçekleştirilmesi, ulusal ve uluslararası yük taşımacılığında kombine yük taşımacılığı imkanlarının geliştirilmesi, kent içi ulaşım altyapısının geliştirilmesine katkı sağlanması, yeşil denizcilik ve yeşil liman uygulamalarının ve demiryolu taşımacılığının geliştirilmesi, ayrıca yakıt tüketiminin ve emisyonların azaltılması ile mikro hareketlilik araçlarının kullanımının yaygınlaştırılması hedeflenmektedir.
 
Sürdürülebilir ve akıllı taşımacılığın geliştirilmesi hedefi kapsamında, 27 Mayıs 2022 tarihli ve 31848 sayılı Resmi Gazetede Kombine Taşımacılık Yönetmeliği yayımlanmıştır. Yayımlanan yönetmelik ile kombine yük taşımacılığı ve yeşil lojistik faaliyetlere ilişkin ilke, esas ve koşulların belirlenerek bütünleşik, dengeli ve çevreyle dost bir taşımacılık düzeninin oluşturulması, yaygınlaştırılmasının desteklenmesi ve teşvik edilmesi amaçlanmaktadır. Yönetmelik kapsamında yeşil lojistik faaliyetler yürüten işletmelerin Yeşil Lojistik Belgesi almaya hak kazanacağı belirtilmekte olup, anılan yönetmelikte Yeşil Lojistik Belgesi için aranan şartlar ve talep edilen belgeler, Yeşil Lojistik Belgesinin alınması, periyodik incelemeler ve yeşil lojistik ödülleri hakkında maddelere yer verilmektedir. (“Kombine Taşımacılık Yönetmeliği Hk. - Şanlıurfa Ticaret ve Sanayi Odası”) 
 
Alternatif Yakıtlar ve Rota Optimizasyonu
Hava ve deniz koşullarının öngörülemezliği, yolculukları tehlikeli hale getirir. Ayrıca ters rüzgarlar ve yüksek dalgalar ile dalgalı sularda yüksek miktarda yakıt tüketimi büyük maliyetler doğurmaktadır. Ancak rota optimizasyonu için hava koşulları dikkate alınarak bu maliyetler karbon emisyonları ile birlikte azaltılabilir. 
 
Türkiye’de Denizcilik sektöründen kaynaklanan zararlı emisyonların azaltılması ve yeşil denizciliğin desteklenmesine yönelik çalışmalar kapsamında, düşük emisyonlu alternatif yakıtlar ile çalışacak yeni gemilerin inşası veya mevcut gemilerin bu şekilde dönüşümü, liman tesislerinde liman elektriği “cold ironing” ile ilgili altyapı kurulması gibi gemilerimizde ve limanlarımızda çevre dostu, sürdürülebilir ve güvenli taşımacılık için kullanılacak yenilikçi teknolojilere finansal destek mekanizması oluşturulması da hedeflenmektedir. 
 
Tedarik zincirinizi daha çevreci hale getirmenin basit bir yolu, daha sürdürülebilir araçlara yatırım yapmaktır; bu, bazı kayda değer dağıtım şirketlerinin şimdiden başlamış olduğu bir şeydir. Ancak elektrikli kamyon satın almak basit bir adım olsa da aynı zamanda pahalıdır. Küçük kuruluşlar için uygun olmayabilir. Ulaşımınızın sürdürülebilirliğini önemli ölçüde artırabilecek başka bir strateji (enerji verimli araçlarınız olsa bile) rota optimizasyonudur.
 
Verimli rotalama, genel seyahat mesafesini azaltmaya yardımcı olarak sera gazı emisyonlarını ve yakıt maliyetlerini azaltır. Bir lojistik yönetim sistemi genellikle rota optimizasyonuna yardımcı olur. Bu sistemler, son aşama teslimatlarını ve işlemeden iadeye kadar bir siparişin yerine getirilmesinin her adımını optimize etmeye yardımcı olur.
 
Deniz taşımacılığı için öne sürülen alternatif yakıtların başlıcaları; LNG, LPG, Methanol, bioyakıt, hidrojen, elektrikli bataryalardır. AP Moller-Maersk, karbon nötr metanolle çalışabilecek, sekiz adet konteyner gemisi planladığını açıklamıştır. Proman Stena Bulk tarafından sipariş edilen ve Guangzhou Shipyard International tarafından inşa edilen altı adet metanolle çalışan tankerin de 2023 yılı sonuna kadar teslim edilmesi planlanmaktadır.
 
 
Sektörel Önemli Yeşil Lojistik Örnekleri:
• Maersk Denizcilik Şirketi: Yeşil listeye bir konteyner gemisi şirketini dahil etmek güç görünse de -dünyanın sera gazı emisyonlarının yüzde 4'üne neden olmakta- Maersk, 2.000 tedarikçisini gözden geçirdiği ve 1.500'ünü Sorumlu Tedarikinde imzaladığı için önemlidir. 2012'de Maersk, CO2 emisyonlarını 2007'den konteyner başına yüzde 25 azaltmasıyla 2020 hedefine zaten ulaşmıştı.
 
• UPS: Amerikan lojistik şirketi UPS kısa süre önce çalıştıracağı yeni 700 sınıf 8 kamyonun tamamının sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ile çalışacağını duyurdu. Şirket ayrıca, uluslararası gönderiler için kağıtsız faturalar sağlıyor ve öncü yakıt tasarrufu stratejileri kullandığını iddia ediyor.
 
• Uzak Bölgelerde Yeşil Lojistiği Etkinleştirme: Rigi Tech, firması hızlı kargo teslimatı için otonom bir drone geliştirdi. 100 km'lik bir yarıçap içinde 2,5 kg'a kadar olan yükleri teslim edebilir. Çözüm, drone uçuşları için izin verilen en kısa rotayı tasarlamak için yapay zekayı kullanıyor. Teslimat arabalarından ve kamyonlardan farklı olarak, dronlar şehirleri, nehirleri, gölleri ve dağları atlayabilir. Bu, ilaçlar ve aşılar gibi ısıya duyarlı ürünlerin kesintisiz teslimini sağlar.
 
• Yapay Zeka ile Yeşil Lojistiği Etkinleştirme: Searoutes firması, yük taşımacılığı için yapay zeka tabanlı bir 'eko-hesaplayıcı' geliştirdi. Farklı ulaşım türleri için emisyonları ölçer ve karşılaştırır. Bunu yapmak için coğrafi konumu, motor tipini ve hava durumunu analiz eder. Bu çözümle, nakliyeciler en düşük CO2 emisyonuna sahip taşıyıcıları bulabilir ve yeşil tedarik zinciri hedeflerine ayak uydurmak için kendi emisyonlarını azaltabilir.
 
• Nike: Amerikan spor giyim markası, tedarik zincirini 'yeşil' hale getirmek için büyük adımlar attı. Şirketin web sitesinde şöyle deniyor: “Her ürün ve ortak, her karar, her ağ geçidi, tasarımdan geri dönüşüme kadar her aşama, neredeyse sonsuz bir neden-sonuç ekosistemine katkıda bulunuyor. Bu ekosisteme mümkün olduğunca fazla açıklık getirmek için, onu yedi temel aşamaya indirgedik: Planla, Tasarla, Yap, Taşı, Sat, Kullan, Yeniden Kullan.” 
 
Sınırda Karbon Vergisi
2022'nin sonunda, Kurumsal Sürdürülebilirlik Raporlama Direktifi (CSRD) AB'de yürürlüğe giriyor. 50.000'den fazla şirket, tedarik zincirlerindeki emisyonlar da dahil olmak üzere çevresel etkilerini açıklamak zorunda kalacak. Bu, bazı ABD şirketleri için kötü haber, çünkü yan kuruluşlarından en az birinin AB'de olması durumunda da uymaları gerekecek. 
 
Avrupa Birliği, ‘iklim nötr’ hedefi için adımlar atarken, bu adımların ekonomide yaratacağı olumsuz etkileri bertaraf etmek üzere Sınırda Karbon Düzenlemesi mekanizmasını devreye sokmuştur. Avrupa Konseyi sınırda karbon vergisi uygulamasının çerçevesi üzerinde mutabakata varıldığını duyurarak, taslak metni yayımlamıştır. Konsey tarafından 15 Mart 2022 günü yapılan açıklamaya göre Karbon Sınırı Düzenleme Mekanizması (KSDM) ilk olarak 1 Ocak 2023’ten itibaren çimento, alüminyum, gübre, elektrik enerjisi üretimi ile demir ve çelik alanındaki ürünlerinin ithalatında uygulanacaktır. Konsey tarafından 1 Ocak 2026 tarihine kadar Avrupa Parlamentosuna ve Konseyine sunulacak rapora göre de düzenlemenin uygulanacağı ürün gruplarının kapsamı genişletilebilecektir. 
 
Son gelişmeler ışığında, Avrupa Birliği’ne ihracat yapan Türkiye’nin, hayata geçirilecek olan yeşil dönüşümden doğrudan etkileneceği açıktır. Türk şirketleri iklim krizine karşı kalıcı politikalar üretmedikleri sürece finansmana erişimde sorun yaşanacağı öngörülmektedir. Zira, Avrupa Konseyi tarafından belirlenen kriterlere uyulmaması halinde, 2026'dan itibaren yılda 2 milyar Euro olmak üzere, 2050'ye kadar yaklaşık 60 milyar Euro Karbon Vergisi ödenmesi öngörülmektedir. 
 
Sonuç olarak;
Çoğu şirket, kamuoyu baskısı ve hükümet kararları nedeniyle yeşil girişimleri benimsemektedir. Bu yüzden yeşile gitmek her zaman isteğe bağlı değildir. İşletmelerin temel amacı elbette kar elde etmektir.
 
Ancak çevresel etkinizi azaltmak aynı zamanda faydalar da sağlar. Şirketler israfı azaltabilir, daha hızlı teslimat yapabilir ve müşteri sadakatini artırabilir. Kullandıkları malzemelerin de kaliteli olduğundan her zaman emin olabilirler.
 
Yeşil lojistik operasyonlarını benimsemeyen bir şirket çok önemli bir dezavantaja sahip olacaktır. Doğru tedarik zinciri yönetimi ile yeşil uygulamalar, esasen, uzun vadede karı artırabilecek enerji tüketimini azaltan daha verimli lojistik süreçler yaratır. Yeşil lojistiği tercih etmek işinize önemli kazançlar sağlayabilir. Marka imajınızı ve itibarınızı geliştirir, potansiyel ortaklar kazandırır ve size rekabet avantajı sağlar; bunların tümü, siz çevreyi koruma konusunda üzerinize düşeni yaparken kârlılığınızı artırabilir.
 
Etiketler: Yeşil, Lojistik:, İş, Dünyasının, Geleceği,
Yorumlar
Haber Yazılımı