Güney Kore, büyük ticari gemilerin çevre ve iş güvenliği standartlarına uygun biçimde sökülmesini sağlayacak yeni bir gemi geri dönüşüm merkezi kurmaya hazırlanıyor.
Elegant Exit Company, Güney Koreli gemi geri dönüşüm kuruluşu RM Company ve teknoloji şirketi ISSAC Green Tech, büyük açık deniz gemilerini kabul edebilecek endüstriyel ölçekte bir tesis geliştirmek amacıyla mutabakat zaptı imzaladı. Ortaklar, projenin tamamlanması hâlinde tesisin Asya’nın en büyük gemi geri dönüşüm merkezlerinden biri olabileceğini belirtiyor.
Proje kapsamında RM Company’nin mevcut gemi geri dönüşüm altyapısının, ISSAC Green Tech tarafından geliştirilecek yüzer havuz ve otomasyon teknolojileriyle birleştirilmesi planlanıyor. Böylece büyük ticari gemilerin karaya oturtulmadan, kontrollü koşullar altında parçalanması ve elde edilen çeliğin yeniden üretime kazandırılması hedefleniyor.
Şirketler projenin yatırım tutarı, kesin kapasitesi, kurulacağı bölge ve faaliyete geçiş tarihi hakkında henüz bilgi vermedi. Bu nedenle merkezin büyüklüğü ve yılda kaç gemiyi geri dönüştürebileceği ilerleyen aşamalarda netleşecek.
Büyük gemiler için yüzer havuz
RM Company, Güney Kore’nin en büyük gemi söküm tesisi olarak tanımlanan Sungha Tersanesi’ni işletiyor. Şirketin kıyı bölgelerinde hurda taşıma ağı ve 60 milimetre kalınlığa kadar çelik levhaları kesebilen ağır giyotin sistemleri bulunuyor.
ISSAC Green Tech’in projeye yüzer havuzlar ve otomasyona dayalı söküm teknolojileri sağlayacağı bildirildi. Bu sistemlerin, işçilerin tehlikeli alanlara doğrudan müdahalesini azaltması ve gemilerde bulunan asbest, ağır metaller, hidrokarbonlar ile diğer tehlikeli maddelerin kontrollü biçimde ayrıştırılmasına yardımcı olması bekleniyor.
Elegant Exit Company daha önce Bahreyn’deki ASRY tesisinde pilot bir gemi geri dönüşüm projesi gerçekleştirmişti. Şirket ayrıca 2024 yılında OECD ülkeleri içinde ve dışında kullanılmak üzere altısı kesin, altısı opsiyonlu toplam 12 büyük yüzer havuz için sipariş planı açıklamıştı.
Yeni girişim, Japonya’nın da büyük ölçekli gemi geri dönüşüm kapasitesi oluşturmak için yatırım yaptığı bir dönemde gündeme geldi. NYK ve Oono Development, Japonya’nın Aichi bölgesinde 2028 yılında faaliyete geçmesi planlanan, yılda yaklaşık 300 bin ton çelik işleyebilecek bir tesis üzerinde çalışıyor. Yaklaşık 20 Panamax gemiye karşılık gelen bu kapasitenin, Asya’daki çevre dostu gemi söküm rekabetini artırması bekleniyor.
Uluslararası Denizcilik Örgütünün güvenli ve çevreye duyarlı gemi geri dönüşümünü düzenleyen Hong Kong Sözleşmesi, 26 Haziran 2025’te yürürlüğe girmişti. Sözleşme; gemilerde tehlikeli madde envanteri tutulmasını, her gemi için özel geri dönüşüm planı hazırlanmasını ve söküm tesislerinin yetkili makamlar tarafından denetlenmesini zorunlu kılıyor.