Rapora göre, nitelikli denizci açığı büyürken sektörün personel temini ve elde tutma konusunda daha fazla çaba göstermesi gerekiyor.
BIMCO ile Uluslararası Denizcilik Odası (ICS) tarafından hazırlanan Seafarer Workforce Report 2026 (Denizci İş Gücü Raporu 2026) yayımlandı. Dünya Denizciler Günü kapsamında kamuoyuyla paylaşılan rapor, küresel denizcilik sektöründe nitelikli insan kaynağına ilişkin önemli uyarılar içeriyor.
Rapora göre, bugün dünya genelinde 85 bin 148 ticaret gemisinde yaklaşık 2 milyon 570 bin denizci görev yapıyor. Ancak mevcut iş gücüne rağmen, 2026 yılında STCW (Gemi Adamlarının Eğitim, Belgelendirme ve Vardiya Standartları) sertifikasına sahip 39 bin 100 zabit açığı bulunuyor. Buna karşılık gemiadamı (rating) sınıfında ise 56 bin 890 kişilik fazlalık olduğu belirtiliyor.
2030'a kadar her yıl yaklaşık 23 bin yeni zabit gerekiyor
Raporda, küresel filonun büyümesine paralel olarak sektörün 2030 yılına kadar ihtiyaç duyacağı ilave iş gücü de hesaplandı. Buna göre denizcilik sektörünün hedeflenen talebi karşılayabilmesi için her yıl ortalama 22 bin 747 yeni zabit ile 8 bin 475 yeni gemiadamı istihdam etmesi gerekiyor.
Bu da zabit sayısında yıllık yaklaşık yüzde 2, gemiadamı sayısında ise yüzde 0,5 büyüme anlamına geliyor.
STCW personeline talep yüzde 35 arttı
Her beş yılda bir yayımlanan rapor, küresel denizci iş gücüne ilişkin en kapsamlı çalışmalardan biri olarak kabul ediliyor.
Raporda, 2021'den bu yana STCW sertifikalı personele yönelik talebin yüzde 35 arttığı belirtilirken, bu artışın temel nedenleri arasında küresel ticaret filosunun büyümesi ve COVID-19 salgınının ardından sektörün yeniden canlanması gösterildi.
Aynı dönemde zabit ihtiyacı yüzde 23,1, gemiadamı ihtiyacı ise yüzde 46,3 arttı.
"Denizcilerin eğitimi ve sektörde tutulması kritik önem taşıyor"
BIMCO Genel Sekreteri ve Üst Yöneticisi (CEO) David Loosley, denizcilik sektörünün geleceği açısından denizci istihdamı, eğitimi ve meslekte kalıcılığın kritik öneme sahip olduğunu belirtti.
Loosley, başta denizci yetiştiren ülkeler olmak üzere tüm paydaşlarla birlikte hareket edilmesi gerektiğini ifade ederek, raporun geleceğe dönük istihdam ve işe alım politikalarının oluşturulmasına katkı sağlayacağını söyledi.
"Gençlerin denizciliğe kazandırılması gerekiyor"
ICS Genel Sekreteri Thomas A. Kazakos ise deniz taşımacılığının teknolojik ve çevresel dönüşüm sürecinden geçtiğine dikkat çekerek, hem yeni çalışanların sektöre kazandırılmasının hem de deneyimli denizcilerin meslekte tutulmasının büyük önem taşıdığını vurguladı.
Denizcilerin küresel ticaretin omurgasını oluşturduğunu belirten Kazakos, özellikle gençlerin erken yaşlardan itibaren denizcilik kariyerlerine yönlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Alternatif yakıtlar ve yeni teknolojilerin yaygınlaşmasıyla birlikte denizcilerin yeni bilgi ve beceriler edinmesinin zorunlu hale geldiğini belirten Kazakos, eğitim yatırımlarının artırılmaması halinde nitelikli iş gücü açığının daha da büyüyeceği uyarısında bulundu.
Eğitim ve veri takibi önerisi
Raporda, denizcilik eğitim programlarının genişletilmesi, denizcilik mesleklerinin daha etkin tanıtılması ve denizde edinilen deneyimin kara tabanlı denizcilik kariyerlerine geçişte değerlendirilmesi tavsiye edildi.
Ayrıca küresel ölçekte işe alım ve personel devamlılığına ilişkin verilerin daha etkin takip edilmesinin, hükümetler ve sektör temsilcilerinin gelecekte yaşanabilecek iş gücü açıklarına daha hızlı çözüm üretmesine katkı sağlayacağı ifade edildi.
Rapor, Dünya Denizciler Günü'nde yayımlanırken, çatışma bölgelerinde görev yapan gemi mürettebatının güvenliği ve refahına yönelik endişelerin de uluslararası denizcilik gündemindeki önemini koruduğuna dikkat çekildi.